piątek 14 maja 2021     Maciej, Bonifacy, Dobiesław
eGorzowska - internetowy dziennik Gorzowskiej Agencji Dziennikarskiej
szukaj    szukaj szukaj
Hanna Kaup BLOG

« powrót
Niewiele potrzeba
eGorzowska - 10784_v26tWwp4NK9yGYKvblwU.jpgPrzecław to jedna z tych wiosek na ziemiach zachodnich, które oddalone są od głównych szlaków komunikacyjnych.
Mknąc trasą S3 nie spotkamy nawet znaku drogowego, wskazującego kierunek. Jeśli więc chcielibyście tam trafić, powinniście za Nową Solą skręcić na Nowe Miasteczko i tamtędy po około 12 lub 16 kilometrach przez Żuków i Starą Jabłonę lub Mycielin i Niegosławice dotrzeć do miejsca, w którym znajdują się ślady z czasów, gdy wieś nazywała się Ottindorf, a później Ottendorf.

Początki tej wiejskiej, leśno-łanowej osady, sięgają ok. 1240 r. Pierwszy wpis z 1403 r. nazywa ją Ottindorf. Chyba nawet mieszkańcy wioski już dziś nie pamiętają, że w XV i XVI w. była siedzibą rodziny von Braun, a więc tej, z której wywodzi się konstruktor rakiet Wernher von Braun. W XVI w. wieś przeszła w ręce rodziny von Schkopp (do 1829), a następnie kronprinza, czyli księcia koronnego (tytuł arystokratyczny nadawany następcom tronu monarszego, wskazujący na ich szczególną pozycję wśród członków rodziny monarszej i arystokracji) Wilhelma Pruskiego.

Współczesny Przecław nie przypomina już dawnej historycznej wioski. Bardzo zmienił się też od czasów po II wojnie światowej, gdy – jak w wielu wioskach – nastały tu PGR-y. Dziś już całkiem nie przypomina biednej wsi, bo od kiedy po transformacji z końca XIX w. wiele ziem przeszło w prywatne ręce, działają tam duże, kilkusethektarowe rodzinne gospodarstwa rolne, nie ma tam ugorów ani walących się budynków, jest nowa szkoła, sala gimnastyczna, duże boisko.

Niestety, jak wszędzie, gdzie znajdują się ślady przeszłości, o które należałoby zadbać choćby dlatego, że zostały wpisane do rejestru zabytków, na takie działania także w Przecławiu nie ma funduszy.

Więcej zdjęć, patrz niżej

A na liście zabytków Narodowego Instytutu Dziedzictwa wpisane są – poza wybudowanym w końcu XIII w. z kamienia polnego kościołem filialnym pod wezwaniem św. Jakuba, obecnie czynnym – właściwie ruiny kościoła ewangelickiego z 1769 (przebudowywany w 1869, 1907 i 1927). Starsi mieszkańcy Przecławia pamiętają jeszcze czasy, gdy bywali na pięknym chórze i słuchali organów, po których dziś nie ma śladu. Strop zawalił się w 2012 r. Wnętrze wypełnione zmurszałymi belkami okalają zniszczone ściany, w których straszą otwory okienne. Zachowały się jeszcze drzwi wejściowe, ale wszelkie elementy żelazne skradziono. Na frontonie, który wieńczy niewielki żelazny krzyż, widnieją jeszcze daty 1769 i 1907. Trzecia niemal nieczytelna, najprawdopodobniej to 1927. Na ścianach widać resztki otynkowania. Obiekt od jakiegoś czasu jest ogrodzony, bo grozi zawaleniem. W jego stoi dawna plebania ewangelicka z 1770 r. – obecnie dom mieszkalny – również wymagająca renowacji. Właściwie nie ma śladu po dworskim parku i barokowym pałacu z ok. 1720, w którym – jak podają źródła – wielokrotnie gościł król August Mocny.

Jedyne ślady po dawnych mieszkańcach Ottendorfu pozostały na zaniedbanym cmentarzu, położonym tuż przy wyjeździe ze wsi, przed obecnym cmentarzem polskim. – Jeszcze niedawno była tu piękna brama, a chyba z dwa lata temu teren został uporządkowany – mówi jedna z mieszkanek pani Bożena, która oprowadza mnie po tym miejscu.

Cmentarz jest dość rozległy. Rosną na nim wysokie drzewa, ale najgorszy jest bluszcz, który zarasta groby, zasłaniając je całkowicie. Co ciekawe, na cmentarzu zachowały się w większości groby dzieci. Wiele z nich się zapada, wiele zostało zniszczonych. Do tego procesu dołożył się ktoś, kto wykonywał po sąsiedzku ogrodzenie. Przy okazji zniszczył stare, poprzewracał tablice, a groby przywalił ziemią i odpadami z budowy w postaci belek drewnianych czy palet. Nie uprzątnął korzeni drzew i zostawił hałdy piasku na grobach, których kształty jeszcze daje się rozpoznać. Smutny to widok, świadczący o braku szacunku dla zmarłych. Mam nadzieję, że gmina zareaguje na takie postępowanie i nakaże sprawcy doprowadzenie terenu do porządku, tym bardziej że czynny cmentarz jest przykładnie utrzymany, czysty i zadbany.


Ewidentny brak szacunku dla zmarłych

Więcej zdjęć z cmentarza zobaczysz tu:
http://www.egorzowska.pl/pokaz,galeria,0,0,2021-04-15_Cmentarz_Przeclaw,

Kiedy pytam ludzi, dlaczego pozwalają na takie niszczenie poniemieckich grobów, które w wielu przypadkach są niemal dziełami sztuki, zachwycając pięknymi gotyckimi inskrypcjami i symbolicznymi zdobieniami, mówią, że nie ma na to pieniędzy. Nie rozumiem, takiego tłumaczenia. Sądzę, że władze powinny pomyśleć o potraktowaniu tych miejsc jak swoistych parków, zadbać o ich oczyszczenie i przywrócić im szacunek. Niewiele potrzeba, by te miejsca nie straszyły i źle nie świadczyły o współczesnych gospodarzach przejętych po wojnie terenów na zachodzie Polski.

Tekst i foto Hanna Kaup

Kliknij w wybrane zdjęcie aby powiększyć
niewiele potrzeba, zdjęcie 1/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 2/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 3/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 4/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 5/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 6/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 7/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 8/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 9/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 10/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 11/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 12/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 13/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 14/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 15/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 16/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 17/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 18/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 19/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 20/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 21/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 22/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 23/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 24/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 25/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 26/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 27/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 28/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 29/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 30/31

niewiele potrzeba, zdjęcie 31/31


14 kwietnia 2021 20:32, Hanna Kaup
« powrót
Dodaj komentarz:

Twoje imię:
 
Pchli targ w nowym miejscu
Gorzowski Rynek Hurtowy uruchomił w nowym miejscu tzw. pchli targ. Teraz mieści się na parkingu, między bramą wjazdową od ulicy Woskowej, ... <czytaj dalej>
Na Kostrzyńskiej będą utrudnienia
We wtorek (27 kwietnia) nastąpi zmiana organizacji ruchu na ulicy Kostrzyńskiej i alei 11 Listopada. Wykonawca przebudowy tych ulic planuje przystąpić ... <czytaj dalej>
Bagiński dwukrotnie skazany
Publikujemy przesłany do naszej redakcji list mecenasa Jerzego Wierchowicza. List mecenasa Jerzego Wierchowicza skierowany został do przedsiębiorcy i polityka Jacka Bachalskiego, ... <czytaj dalej>
O udział gorzowian
w tworzeniu strategicznego dokumentu
Publikujemy interpelację radnej Marty Bejnar-Bejnarowicz, skierowaną do prezydenta Jacka Wójcickiego. Szanowny Prezydencie, na najbliższą sesję Rady Miasta przedkłada Pan projekt uchwały o ... <czytaj dalej>
Przeglądaj cały katalog lub dodaj swoją firmę
"Screen" S.C.

ul. Sikorskiego 8 -9, Gorzów Wlkp.
tel. 507 026 018
branża: Okna <czytaj dalej>
Diecezjalna Księgarnia św. Antoniego

ul. Władysława Łokietka 26, Gorzów Wlkp.
tel. 95 720 28 61
branża: Księgarnie <czytaj dalej>

Kalendarium eventów
« maj 2021 »
P W Ś C P S N
     
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
      
dodaj: imprezy@egorzowska.pl
Mała wielka sprawa
eGorzowska - adminfoto_hanna.jpg
Hanna Kaup:
In vitro, katedra, Wojciechowska i święte oburzenie
Środową (31 marca) sesję rady miasta zdominowały trzy sprawy: in vitro, dotacja na katedrę i wygaszenie mandatu radnej Grażyny Wojciechowskiej. In vitro Najmniej czasu zajęła radnym decyzja związana z finansowaniem in vitro. ... <czytaj dalej>
Konkurs na fraszkę
Wojewódzka i Miejska Biblioteka Publiczna im. Zbigniewa Herberta w Gorzowie <czytaj dalej>
Pro Arte z Lemem
Miejskie Centrum Kultury zachęca do wzięcia udziału w przeglądzie powiatowym <czytaj dalej>

aktualnie nie ma żadnej czynnej sondy
Robisz zdjęcia? Przyślij je do nas foto@egorzowska.pl
eGorzowska - dsc_8351aaaa.jpg
Hanna Kaup:
Pożegnanie Ireneusza Krzysztofa Szmidta
W słoneczny majowy poniedziałek o 13.15 rozpoczęło się pożegnanie śp. ... <czytaj dalej>
Hanna Kaup:
Po nas choćby i... solary
Gorick, Gorik, Gorka, Gorkow, Gorcke, Gurkow – to dawne nazwy ... <czytaj dalej>
admin ego radzi:
Wszystko o jednodawkowej szczepionce Janssen
Publikujemy dane dot. III fazy badania jednodawkowej szczepionki Janssen przeciwko ... <czytaj dalej>
admin ego radzi:
Jak chronić się przed cyberprzestępcami w pandemii?
Fałszywe sklepy internetowe, oszustwa telefoniczne, ransomware – cyberprzestępcy nie próżnują ... <czytaj dalej>
Blogujesz? Rób to lokalnie!
Wystarczy jedno kliknięcie w egoBlog
Masz problem?
Napisz do eksperta egoEkspert
Żadna sprawa nie zostanie bez odzewu. Daj znać na eGo Forum
Anonim_3473:
A w Łośnie zrobiono porządek na niemieckim cmentarzu. Wycięto krzaki, kilka drzew, ogrodono i założono lapidarium. Przy nim dwie ławeczki zapra <czytaj dalej>
Anonim_4113:
Pocalujta w d..e wójta! <czytaj dalej>
Anonim_8895:
Rozumiem że po wojnie, wg władzy komunistycznej, konieczne było wyrugowanie jakiejkolwiek pamięci po niemieckich mieszkańcach tych ziem.
Je <czytaj dalej>
Miejscowy:
Kto to jest ten Owczarek, jaką firmę prowadził, że wie? W willi powinno być Muzeum naszego Gorzowa, a Landsberg-a. Nie zaś kolejny żłób. <czytaj dalej>
Joanna:
Był naszym Przyjacielem.
Przeszedł do historii Gorzowa (razem z Krysią).
Dziękuję Mu za wszystko.


<czytaj dalej>
 
eGorzowska.pl - e-gazeta Gorzowskiej Agencji Dziennikarskiej