czwartek 25 kwietnia 2024     Marek, Jarosław, Wasyl
eGorzowska - internetowy dziennik Gorzowskiej Agencji Dziennikarskiej
szukaj    szukaj szukaj
Gontowiec Podróżny BLOG

« powrót
Humerszczyzna
eGorzowska - 12641_JrPZWeQUfYurCzjHtGQz.jpg3 czerwca to dzień, w którym świętują rowerzyści. Ja niestety, należę do tych nieszczęśników, którzy za młodu nie nauczyli się korzystać z jednośladów. Trochę próbowałam w okolicach trzydziestki i nawet mi wychodziło (krótkie odcinki w linii prostej z hamowaniem na płocie), kiedy jednak usłyszałam od Bodkowego siostrzeńca prorocze słowa: „Ciocia, jak się nie przewrócisz, to się nie nauczysz”, odechciało mi się próbować dalej. Potem nadszedł czas nowych kolan i obawa, że po takiej wywrotce trzeba je będzie ponownie wymieniać, więc tkwię w tej swojej nieumiejętności użytkowania roweru, z zazdrością przyglądając się tym, którzy na nim jeżdżą. Nisko się im wszystkim kłaniam (dziś Dzień Savoir Vivre’u) i zapraszam chętnych (nie tylko rowerzystów) na wycieczkę, tym razem nie południowoeuropejską, ale w mniej uczęszczane podpoznańskie okolice. Jest tam kilka ciekawych miejscowości, które można połączyć w szlak o nazwie Humerszczyzna lub Humerkowszczyzna (od nazwiska zmarłego 20 lat temu Zygmunta Humerczyka, niegdysiejszego proboszcza parafii Ceradz Kościelny), a do oglądania są osobliwe obiekty sztuki recyklingu w wersji ludowej – dzieło jego społecznej aktywności i artystycznych pomysłów.

Ksiądz tworzył kompozycje przestrzenne o tematyce ludowej, religijnej, społecznej, historyczno-patriotycznej i abstrakcyjno-filozoficznej. Wykorzystywał gotowe elementy urządzeń rolniczych, kamienie polne, większe głazy, stare sprzęty domowe i narzędzia rolnicze, kany na mleko, pnie o ciekawych kształtach, słowem wszystko, co dało się podporządkować jego artystycznej wizji. Nie mam pojęcia, czy osobiście parał się rzeźbą w drewnie oraz metalo- i kamienioplastyką, czy był tylko pomysłodawcą tych dzieł, zlecając ich wykonanie parafianom, ale podobno czerpał inspiracje z dzieł Hasiora. Na pewno natomiast był niestrudzonym zbieraczem muzealnych staroci, gromadząc ich olbrzymie ilości. Jego dzieła można oglądać w Ceradzu Kościelnym, Ceradzu Dolnym, Grzebienisku i Gaju Wielkim.

Na głównym skrzyżowaniu w Ceradzu Kościelnym zobaczycie intrygującą rzeźbę mężczyzny wykonaną z najróżniejszych metalowych przedmiotów użytkowych (zwróćcie uwagę na pośladki, pięknie wyprofilowane ze starej łopaty). Wrażenie robi płot otaczający plebanię z wkomponowanymi weń najróżniejszymi narzędziami rolniczymi i warsztatowymi (na zdjęciu jego fragment). Są też pomniki upamiętniające 100-lecie miejscowego Kółka Rolniczego i 50-lecia Koła Włościanek, kompozycja przedstawiająca powstanie wsi na tle historii kraju, jest kamienny ołtarz z kulą ziemską z metalowych prętów i nieco innych ciekawostek, których warto poszukać samemu.


Będąc we wsi, absolutnie nie można pominąć tamtejszego zespołu sakralnego św. Stanisława Biskupa i Męczennika, w którego skład wchodzą: gotycki kościół z I poł. XVI w., kaplica grobowa rodziny Engeströmów (poł. XIX w.) i drewniana dzwonnica cmentarna (1958 r.). Z historią rodziny Engeströmów warto zapoznać się już w Jankowicach, które rozłożyły się jeszcze bliżej Poznania. Znajduje się tam pięknie odnowiony pałac „wiekopolskiego Szweda”, najstarszy na tym terenie przykład architektury klasycyzmu romantycznego, wybudowany na polecenie Larsa Engestrӧma w XVIII w. i przebudowany na początku XX w. dla Stefana Kwileckiego.

Kim był ów Lars o tajemniczo brzmiącym nazwisku? W „Opisaniu Historyczno-Statystycznym Wielkiego Księstwa Poznańskiego” Jana Nepomucena Bobrowicza z 1846 r. czytamy: „Wawrzeniec Hrabia Engeström. Czcigodny ten Szwed był posłem przy rządzie polskim w 1788 i wpływem swoim wspierał zamiar odrodzenia Polski. Sejm czteroletni nadał mu indygenat, Hrabia Engeström został później ministrem spraw zagranicznych swego kraju, a na koniec przeniósł się do Jankowic (które wniosła mu w posagu Rozalia Chłapowska) i tamże w 1825 życia dokonał. Zostawił po sobie pamiętniki drukiem jeszcze nieogłoszone. W Jankowicach jest pałac wytwornie urządzony przez Hrabinę Engeström wdowę.”

Para miała troje dzieci: Eufemię, która nie wyszła za mąż i była damą dworu królowej Zofii Albertiny w Sztokholmie; Doroteę, która wyszła za barona Gustava Sternelda, późniejszego ministra spraw zagranicznych Szwecji; oraz jedynego syna Gustava Stanisława (pierworodny, urodzony w Warszawie), który nie przyniósł rodzinie chluby, za co został zmuszony do zrzeczenia się wszelkich praw do tytułów i majątków. Natomiast wychowany przez babkę syn Gustava Stanisława – Lars Stanisław Bonawentura von Engeström znany jako Wawrzyniec Engeström (1829-1910) jest do dziś wspominany nie tylko w Wielkopolsce. Wystarczy powiedzieć, że oprócz udziału w antyaustriackim powstaniu i Wiośnie Ludów (za co skazano go na roczny pobyt w Twierdzy Kostrzyńskiej) i udziału w Powstaniu Styczniowym (wówczas ponownie został uwięziony), wsławił się działalnością społeczną (m.in. wspierał finansowo Muzeum Polskie w Rapperswilu). Był pisarzem, poetą, tłumaczem literatury skandynawskiej. Przez 25 lat pełnił funkcję sekretarza Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk, był jednym z założycieli Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych, założycielem Towarzystwa Kolonii Letnich w Kobylnicy, długoletnim przyjacielem Józefa Ignacego Kraszewskiego, filantropem i wreszcie pomysłodawcą akcji „szklanka mleka”.

Tekst i foto Maria Gonta

3 czerwca 2023 08:30, admin ego
« powrót
Dodaj komentarz:

Twoje imię:
 
Oni tu zostają
„Zostaję!” to hasło nowej kampanii promującej Gorzów, która ma zwrócić uwagę na zalety naszego miasta, dzięki którym jest ono doskonałym ... <czytaj dalej>
Pielgrzymki
Tegoroczna piesza pielgrzymka powołaniowa odbędzie się w sobotę w sobotę 27 kwietnia. Wyjście pielgrzymki na trasę z Paradyża do Rokitna nastąpi ... <czytaj dalej>
Prezydent w ministerstwie
Prezydent Gorzowa w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego. - Z doświadczenia wiem, że najważniejsze są relacje bezpośrednie. Ustalenia, które zapadają wtedy ... <czytaj dalej>
Tarasy jeszcze niedostępne
Woda w Warcie opada, odsłaniają się zalane tarasy. Niestety, ze względów bezpieczeństwa, nie mogą być jeszcze udostępnione. Zdecydowała o tym ekspertyza ... <czytaj dalej>
Przeglądaj cały katalog lub dodaj swoją firmę
Auto-Ekspert Jerzy Korycki

ul. Marcinkowskiego 11 c l. 7, Gorzów Wlkp.
tel. 607 269 507
branża: Rzeczoznawcy <czytaj dalej>
Wspólnota Mieszkaniowa Ul.Łokietka 32-33 w Gorzowie Wlkp.

ul. Ogińskiego 13, Gorzów Wlkp.
tel. 95 729 54 71
branża: Wspólnoty mieszkaniowe <czytaj dalej>
"Mkm" Usługi Wulkanizacyjne Mariusz Knioch

ul. Okrzei 42, Gorzów Wlkp.
tel. 512 095 247
branża: Opony - serwis <czytaj dalej>

Kalendarium eventów
« kwiecień 2024 »
P W Ś C P S N
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
     
dodaj: imprezy@egorzowska.pl
Mała wielka sprawa
eGorzowska - adminfoto_admin.jpg
admin ego:
Piękna inicjatywa w brzydkim mieście
Znany gorzowski lekarz Ireneusz Czerniec zaprosił w niedzielę kandydatów do Rady Miasta, dziennikarzy oraz mieszkańców na spacer ulicami śródmieścia. „Porozmawiajmy i zobaczmy, cóż dobrego możemy zrobić dla naszego miasta, w celu ... <czytaj dalej>
Bez korzeni nie zakwitniesz
Archiwa Państwowe oraz Ministerstwo Edukacji Narodowej zapraszają uczniów klas 4-7 <czytaj dalej>
Kto zdobędzie mural dla szkoły
Murale Pamięci „Dumni z Powstańców” to ogólnopolski konkurs dla szkół <czytaj dalej>

aktualnie nie ma żadnej czynnej sondy
Robisz zdjęcia? Przyślij je do nas foto@egorzowska.pl
eGorzowska - dsc_2534.jpg
admin ego:
Synagoga w Chmielniku
Synagoga w Chmielniku jest jedną z największych w woj. świętokrzyskim. ... <czytaj dalej>
admin ego:
Nie posłuchano nas
O czym myślisz Dariusz? O tym, jak można spieprzyć szansę, ... <czytaj dalej>
admin ego radzi:
Alkoholowa mapa Polski
Ponad 95 tys. pijanych kierowców zatrzymała policja w 2023 roku. ... <czytaj dalej>
admin ego radzi:
Filiżanka kawy lub dwie
Czy wiesz, że filiżanka kawy może zdziałać więcej niż tylko ... <czytaj dalej>
Blogujesz? Rób to lokalnie!
Wystarczy jedno kliknięcie w egoBlog
Masz problem?
Napisz do eksperta egoEkspert
Żadna sprawa nie zostanie bez odzewu. Daj znać na eGo Forum
Anonim_5511:
ktos kto ten artykuł nadyrdymał nie rozumie tekstu pisanego

tam nie ma nic rasistowskiego
tylko dobitnie podkreslona prawda <czytaj dalej>
Anonim_5511:
kończyłem technikum wieczorowe i miałem "trochę" okrojony program
jednego tygodnia na drugi polonistka zadawała lalke do przeczyta <czytaj dalej>
Anonim_9988:
Cóż za żenujący poziom wypowiedzi - pomijam sens, bo lista lektur faktycznie woła o gruntowną zmianę. Ale te wszystkie wulgaryzmy, błędy jęz <czytaj dalej>
Anonim_2113:
Wolność wypowiedzi kończy się tam, gdzie zaczyna się promowanie nienawiści, znieważanie i rasizm <czytaj dalej>
Anonim_6779:
Literaturę np. Homera czyta się tylko po to, aby podróżować np. do Grecji lub mitologę rzymską do teatru w Neapolu. Tylko z przyczyn turystyczn <czytaj dalej>
 
eGorzowska.pl - e-gazeta Gorzowskiej Agencji Dziennikarskiej